Bạn có chắc mình đang ngồi đúng tư thế khi đọc bài viết này? Trong cuộc sống hiện tại, nhiều người dành giờ ngồi làm việc mà không nhận ra tư thế của mình sai lệch. Đối với một số người, đây chỉ là thói quen, nhưng hậu quả của việc ngồi sai tư thế bị đau lưng lại rất nghiêm trọng.
Không ảnh hưởng nhiều đến phong cách, việc duy trì tư thế ngồi sai trong thời gian dài có thể dẫn đến thoái hóa cột sống, uốn cong, thư giãn tĩnh mạch, thậm chí làm tăng nguy cơ mắc các bệnh béo phì. Vì vậy, điều chỉnh tư thế ngồi đúng cách và kiểm tra sức khỏe xương khớp định kỳ là điều cần thiết để bảo vệ cột sống, duy trì phong cách và tăng cường tự động trong giao tiếp. Hãy cùng Thiết bị massage tham khảo bài viết dưới đây nhé.
Nguyên nhân ngồi sai tư thế bị đau lưng?
Cơn đau nhói ở giữa lưng hoặc cảm giác đau thắt khi đứng lên, ngồi xuống, hay khi bê vác nặng và thay đổi tư thế đột ngột không nên bị xem nhẹ. Đây có thể là dấu hiệu của nhiều bệnh lý nghiêm trọng như:
Thoát vị đĩa đệm vùng cột sống lưng
Đĩa đệm là bộ phận nằm giữa các đốt sống, có vai trò chịu lực và tạo độ linh hoạt cho cột sống. Khi phải chịu áp lực lớn do làm việc quá sức, bê vác nặng, ngồi lâu ở một tư thế hoặc do chấn thương, chất nhầy bên trong đĩa đệm có thể thoát ra ngoài, gây chèn ép lên các rễ dây thần kinh. Tình trạng này thường dẫn đến tê bì và đau nhức.

Thoái hóa cột sống lưng
Đây là một bệnh lý mãn tính xảy ra khi đĩa đệm và các khớp bị thoái hóa hoặc viêm, khiến người bệnh đau nhức ở vùng cột sống và cơ lưng. Bệnh không chỉ giới hạn ở người trung niên mà còn có thể xuất hiện ở những lứa tuổi trẻ hơn, đặc biệt ở những cá nhân thừa cân, béo phì, có tiền sử viêm khớp, làm việc trong tư thế ngồi lâu, lao động nặng nhọc hoặc từng chấn thương.
Bệnh đau dây thần kinh tọa
Đau dây thần kinh tọa cũng là nguyên nhân phổ biến gây cảm giác đau lưng khi đứng lên ngồi xuống. Người bệnh thường cảm nhận được cơn đau dọc theo đường đi của dây thần kinh tọa, từ vùng thắt lưng lan ra mặt ngoài đùi, cẳng chân trước, mắt cá bên ngoài và xuống đến các ngón chân. Cơn đau có thể từ nhẹ như cảm giác điện giật, tăng dần lên dữ dội khi ho, hắt hơi hoặc ngồi lâu.

Viêm cột sống dính khớp
Bệnh viêm cột sống dính khớp có thể gặp ở cả nam và nữ, kể cả những người trẻ tuổi. Đây là một tình trạng viêm mạn tính làm các đốt sống dính lại với nhau. Hậu quả là người bệnh phải đối mặt với tình trạng sưng, đau nhức vùng lưng và hạn chế khả năng vận động của cột sống. Nếu không được điều trị kịp thời, bệnh có thể gây biến dạng cột sống và khớp, dẫn đến tàn phế, để lại gánh nặng lớn cho gia đình và xã hội.
Bệnh cứng cơ
Cứng cơ xảy ra khi giữ nguyên một tư thế quá lâu khiến cơ bị căng và co cứng đột ngột. Ngoài ra, thói quen ngồi sai tư thế, khiến cột sống phải chịu áp lực từ trọng lượng cơ thể trong thời gian dài, cũng gây đau lưng, mỏi cơ và ảnh hưởng đến vùng cột sống.

Để xác định chính xác nguyên nhân gây đau lưng khi đứng lên ngồi xuống, việc thăm khám và nhận tư vấn từ bác sĩ chuyên khoa là cần thiết. Điều này giúp nhận biết đúng nguyên nhân và áp dụng phương pháp điều trị phù hợp.
Lợi ích khi ngồi đúng tư thế
Duy trì tư thế ngồi đúng cách mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho sức khỏe, bao gồm 9 điểm quan trọng sau:
- Hỗ trợ duy trì vóc dáng và tăng cường sự khỏe mạnh của cột sống.
- Hạn chế hao mòn bề mặt khớp, đặc biệt ở đầu gối, qua đó giảm nguy cơ mắc viêm khớp dạng thấp.
- Giảm đau lưng, căng cơ và các triệu chứng nhức mỏi thường gặp do ngồi lâu.
- Làm giảm áp lực lên dây chằng tại vùng cột sống, hạn chế các tổn thương tiềm ẩn.
- Ngăn chặn cột sống bị cố định vào tư thế sai lệch, tránh dẫn đến dị dạng lâu dài.
- Duy trì vị trí đúng của xương và khớp, hỗ trợ các cơ hoạt động hiệu quả hơn. Điều này không chỉ giúp cơ thể tiêu hao ít năng lượng hơn mà còn giảm cảm giác mệt mỏi và cải thiện khả năng tập trung.
- Giữ cân bằng khi di chuyển hoặc tham gia các hoạt động thể thao, đảm bảo sự linh hoạt và ổn định.
- Tăng cường quá trình lưu thông máu, đem lại lợi ích toàn diện cho hệ tuần hoàn.
- Hỗ trợ duy trì đường cong tự nhiên của cột sống, đảm bảo hệ hô hấp hoạt động ở trạng thái tối ưu. Nhờ đó, việc hít thở trở nên dễ dàng hơn, cung cấp đủ oxy cho não và nâng cao tinh thần tích cực trong suốt ngày dài.

Tác hại khi ngồi sai tư thế bị đau lưng
Trước tác động nghiêm trọng của dịch COVID-19, nhiều học sinh, sinh viên và nhân viên văn phòng buộc phải chuyển sang học tập và làm việc trực tuyến tại nhà. Điều này dẫn đến việc tiếp xúc thường xuyên với các thiết bị điện tử. Tuy nhiên, không phải ai cũng ý thức tự điều chỉnh tư thế ngồi sao cho phù hợp.
Hệ quả của việc ngồi quá lâu hoặc sai tư thế là khung xương dễ bị biến dạng, đặc biệt ở cột sống. Nguy cơ mắc các vấn đề như thoát vị đĩa đệm, trượt cột sống, thoái hóa cột sống, viêm cột sống dính khớp, vẹo cột sống, gù lưng hoặc co rút cơ lưng trở nên đáng lo ngại.
Không chỉ dừng lại ở đó, tư thế ngồi không đúng trong thời gian dài còn ảnh hưởng tiêu cực đến ngoại hình và dáng đi. Việc ngồi sai làm vẹo cột sống có thể gây áp lực lên các cơ quan nội tạng như tim và phổi, dẫn đến cảm giác khó thở và suy giảm sức khỏe toàn diện. Vì vậy, để duy trì sức khỏe tốt và hình thể cân đối, mỗi cá nhân cần chú trọng điều chỉnh và luyện tập thói quen ngồi đúng tư thế trong các hoạt động hàng ngày.

Hướng dẫn tư thế ngồi đúng để tránh bị đau lưng, cong vẹo cột sống
Các yếu tố ảnh hưởng đến tư thế ngồi đúng bao gồm chiều cao của người sử dụng, loại ghế được chọn, cùng cách bạn ngồi, thời gian duy trì tư thế và hoạt động khi ngồi. Dưới đây là một số hướng dẫn điều chỉnh để đạt được tư thế ngồi đúng, giúp bảo vệ sức khỏe cột sống.
Tư thế ngồi đúng (tư thế cơ bản)
Bạn có thể tự cải thiện và đạt được tư thế ngồi thích hợp bằng cách:
- Ngồi thẳng lưng, đảm bảo 3 đường cong tự nhiên của cột sống được giữ rõ ràng. Giữ tư thế thẳng trong vài giây, sau đó thả lỏng nhẹ theo một góc khoảng 10 độ.
- Đảm bảo mông chạm vào phần tựa lưng của ghế, trọng lượng cơ thể phân phối đều giữa hai bên hông, giúp giảm áp lực lên cột sống.
- Duy trì tư thế thoải mái, giữ vai thả lỏng, tránh gồng cứng hoặc căng cổ quá mức. Đầu nhìn thẳng về phía trước.
- Đặt khuỷu tay sát hai bên cơ thể, tạo góc vuông (hình chữ L) giữa cánh tay và bắp tay.
- Cẳng tay và đầu gối nên song song với mặt sàn nếu có thể để giữ sự cân đối toàn cơ thể.
- Góc giữa đầu gối và bắp chân cần đạt 90 độ hoặc lớn hơn một chút, tùy thuộc vào chiều cao của bạn và loại ghế sử dụng.
- Để cách một khoảng nhỏ giữa mép ghế và mặt sau đầu gối nhằm tránh áp lực không cần thiết lên mạch máu.
- Chân nên đặt vững trên sàn hoặc bệ để chân, đầu gối nên ở mức ngang bằng hoặc thấp hơn hông để hỗ trợ tối ưu cơ thể.
- Khi sử dụng ghế xoay, hãy hạn chế vặn lưng chỉ để thay đổi hướng nhìn. Thay vào đó, xoay cả cơ thể từ hông trở lên để giảm thiểu tình trạng đau nhức vùng thắt lưng.

Điều quan trọng hơn là không nên ngồi liên tục trong thời gian dài vì điều này có thể dẫn đến các vấn đề nghiêm trọng như đau dây thần kinh vùng chậu, tắc nghẽn tuần hoàn máu, hoặc các bệnh lý liên quan đến cột sống và tim mạch. Lý tưởng nhất là mỗi 1 tiếng ngồi, bạn nên đứng dậy đi lại và thực hiện những động tác kéo giãn cơ trong khoảng 1–2 phút để thư giãn cơ thể và tăng cường lưu thông máu.
Tư thế ngồi đúng khi lái xe
Nếu bạn là người thường xuyên phải ngồi lâu một chỗ, chẳng hạn như các tài xế, hãy hết sức lưu ý đến tư thế ngồi để hạn chế nguy cơ gù lưng hay các vấn đề về xương khớp khác. Dưới đây là một số gợi ý cụ thể giúp bạn cải thiện sức khỏe và sự thoải mái khi ngồi:
- Hãy sử dụng giá đỡ hỗ trợ phần lưng dưới nhằm giữ cho đường cong tự nhiên của cột sống luôn được bảo vệ. Điều này đặc biệt quan trọng khi bạn ngồi trong thời gian dài.
- Đảm bảo rằng đầu gối ở vị trí ngang bằng hoặc cao hơn một chút so với hông. Tư thế này không chỉ giúp giảm áp lực lên lưng mà còn mang lại sự cân bằng tốt cho cơ thể.
- Đặt cả hai chân phẳng trên sàn và thả lỏng toàn bộ cơ thể. Việc duy trì sự thư giãn sẽ giúp tránh tình trạng căng thẳng cơ bắp khi phải ngồi lâu.
- Điều chỉnh ghế sao cho bạn luôn cảm thấy thoải mái và không bị áp lực lên cột sống. Vị trí ghế nên vừa vặn để bạn tránh bị đau lưng hay căng cơ do phải duỗi quá sức.
- Cuối cùng, hãy đảm bảo khoảng cách từ ghế ngồi đến bàn đạp đủ gần để bạn dễ dàng với tới mà không cần rướn người. Đầu gối cũng nên được uốn cong tự nhiên giúp giảm tải cho khớp và cơ chân.
Bằng cách thực hiện những điều chỉnh đơn giản này, bạn không chỉ cải thiện được tư thế mà còn bảo vệ sức khỏe xương khớp về lâu dài.

Tư thế ngồi đúng khi làm việc máy tính
Đối với người phải làm việc với máy tính trong thời gian dài, bạn có thể tự cải thiện và duy trì tư thế ngồi đúng cho cột sống khỏe mạnh bằng cách:
- Cổ: Đặt cổ thẳng hàng với cột sống để giữ tư thế tự nhiên.
- Vai: Thả lỏng hai vai, giữ cẳng tay ở một mặt phẳng ngang, vuông góc với khuỷu tay. Đảm bảo cổ tay thẳng hàng với cẳng tay trong mọi góc độ làm việc.
- Lưng: Ngồi tựa lưng vào ghế, sao cho ba đường cong tự nhiên của lưng được duy trì rõ ràng và thoải mái.
- Chân: Đặt cả hai chân phẳng trên sàn, đầu gối uốn cong một góc 90 độ. Đầu gối nên ngang bằng hoặc cao hơn một chút so với hông. Đùi song song với sàn và tiếp xúc nhẹ nhàng với cạnh ghế.
- Giữ khoảng cách từ mắt đến màn hình ở mức 50 cm và giữa thân người và màn hình bằng chiều dài một cánh tay. Chiều cao của màn hình cần cao hơn tầm nhìn ngang thông thường khoảng 5 cm để tránh mỏi mắt.

- Đảm bảo bàn phím và mép bàn có khoảng cách hợp lý để cổ tay di chuyển linh hoạt và thoải mái trong quá trình thao tác.
- Khi đạt được tư thế ngồi chuẩn, hãy tự kiểm tra định kỳ mỗi 10–15 phút để xác định tư thế có bị thay đổi hay không. Nếu phát hiện tư thế sai, lập tức chỉnh sửa lại để tránh các tác động tiêu cực đến cột sống.
- Trường hợp cảm thấy đau mỏi lưng, co thắt cơ hoặc khó chịu ở khớp, nên đứng dậy, vận động nhẹ hoặc thực hiện vài động tác kéo giãn cơ để giảm căng thẳng và tái tạo năng lượng.
Các bạn có thể tham khảo một số máy massage dưới đây:
Nhìn chung, duy trì tư thế ngồi đúng là một trong những yếu tố quan trọng giúp hạn chế gù lưng, bảo vệ cột sống và tạo dáng ngồi đẹp khi giao tiếp. Bên cạnh cải thiện dáng ngồi theo hướng dẫn trên đây, mỗi người cũng nên đi tầm soát sức khỏe xương khớp – cột sống định kỳ nhằm phát hiện sớm dấu hiệu bất thường, kịp thời ngăn chặn bằng biện pháp điều trị phù hợp để giữ cho “trụ cột” của cơ thể luôn khỏe mạnh.